Przypomnienie o obowiązku przeprowadzania okresowych kontroli obiektów budowlanych oraz czyszczenia przewodów kominowych
W związku z rozpoczętym sezonem grzewczym, występowaniem niskich temperatur oraz koniecznością zapobiegania pożarom i zatruciom tlenkiem węgla przypomina się właścicielom i zarządcom obiektów budowlanych, w szczególności budynków mieszkalnych jednorodzinnych o obowiązku zapewnienia właściwego stanu technicznego użytkowanych obiektów oraz przestrzegania przepisów dotyczących okresowych kontroli technicznych i czyszczenia przewodów kominowych.
Zgodnie z art. 62 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest zobowiązany zapewnić przeprowadzanie okresowych kontroli stanu technicznego, obejmujących w szczególności:
-co najmniej raz w roku – kontrolę stanu technicznego instalacji gazowych oraz przewodów kominowych, w tym dymowych, spalinowych i wentylacyjnych;
-co najmniej raz na 5 lat – kontrolę stanu technicznego i przydatności obiektu budowlanego do użytkowania, jego estetyki oraz otoczenia, obejmującą również sprawdzenie instalacji elektrycznej i piorunochronnej w zakresie określonym przepisami.
Kontrole stanu technicznego przewodów kominowych przeprowadzają osoby posiadające odpowiednie kwalifikacje i uprawnienia, zgodnie z zakresem określonym w przepisach prawa. W szczególności:
-przewody dymowe oraz grawitacyjne przewody spalinowe i wentylacyjne mogą kontrolować osoby posiadające kwalifikacje mistrza w rzemiośle kominiarskim;
-kontrole przewodów kominowych mogą również przeprowadzać osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane;
-kominy przemysłowe, kominy wolno stojące oraz kominy i przewody kominowe, w których ciąg jest wymuszony pracą urządzeń mechanicznych, kontrolują osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane.
Kontrole instalacji gazowych przeprowadzają osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane lub kwalifikacje wymagane przepisami dotyczącymi dozoru nad eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci gazowych.
Protokoły z okresowych kontroli przewodów kominowych sporządza się w systemie Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB), zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Zgodnie z § 34 rozporządzenia w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów zanieczyszczenia z przewodów kominowych należy usuwać w okresach ich użytkowania z następującą częstotliwością:
-co najmniej raz na 3 miesiące – z przewodów dymowych i spalinowych od palenisk opalanych paliwem stałym, np. węglem lub drewnem;
-co najmniej raz na 6 miesięcy – z przewodów dymowych i spalinowych od palenisk opalanych paliwem płynnym lub gazowym;
-co najmniej raz w roku – z przewodów wentylacyjnych, jeżeli większa częstotliwość nie wynika z warunków użytkowych.
Wskazane terminy dotyczą minimalnej częstotliwości czyszczenia. W przypadku intensywnej eksploatacji urządzeń grzewczych lub szczególnych warunków użytkowania może być konieczne częstsze wykonywanie tych czynności.
Zgodnie z art. 70 ustawy – Prawo budowlane właściciel, zarządca lub użytkownik obiektu budowlanego, na którym spoczywają obowiązki w zakresie napraw, jest zobowiązany usunąć w czasie kontroli lub bezpośrednio po niej stwierdzone uszkodzenia oraz uzupełnić braki, które mogłyby spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska, a w szczególności pożar, wybuch albo zatrucie gazem.
Zaleceń pokontrolnych nie należy lekceważyć. W przypadku stwierdzenia niebezpiecznych nieprawidłowości należy niezwłocznie podjąć działania zapewniające bezpieczne użytkowanie obiektu i urządzeń grzewczych.
Niezapewnienie wymaganych okresowych kontroli stanu technicznego może skutkować odpowiedzialnością przewidzianą w art. 93 ustawy – Prawo budowlane.
Ponadto, zgodnie z art. 91a tej ustawy, niewykonywanie obowiązków związanych z utrzymaniem obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym i zapewnieniem bezpieczeństwa jego użytkowania może skutkować grzywną nie niższą niż 100 stawek dziennych, karą ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku – na zasadach określonych w tym przepisie.
Kontrolę przestrzegania obowiązków wynikających z przepisów prawa budowlanego sprawują właściwe organy nadzoru budowlanego.
W celu ograniczenia ryzyka pożaru i zatrucia tlenkiem węgla zaleca się:
-instalowanie w budynkach mieszkalnych autonomicznych czujek dymu;
-instalowanie czujników tlenku węgla (czadu) w pomieszczeniach, w których istnieje ryzyko jego powstania, w szczególności przy użytkowaniu urządzeń spalających paliwa;
regularne sprawdzanie sprawności wentylacji i zapewnienie właściwego dopływu powietrza do pomieszczeń, w których pracują urządzenia grzewcze;
-korzystanie z urządzeń grzewczych zgodnie z instrukcją producenta;
-przechowywanie protokołów kontroli oraz dokumentów potwierdzających wykonanie czyszczenia przewodów kominowych.
W przypadku pożaru, zatrucia tlenkiem węgla lub innego zdarzenia ubezpieczeniowego brak wymaganej dokumentacji może utrudnić ustalenie, czy obowiązki związane z utrzymaniem obiektu były prawidłowo wykonywane. Wpływ na wypłatę odszkodowania zależy od okoliczności zdarzenia oraz postanowień konkretnej umowy ubezpieczenia.
Apelujemy do wszystkich właścicieli i zarządców budynków o terminowe wykonywanie wymaganych kontroli i czyszczenia przewodów kominowych oraz o niezwłoczne usuwanie stwierdzonych nieprawidłowości. Dbałość o stan techniczny budynków i instalacji grzewczych to istotny element ochrony życia, zdrowia i mienia.
Podstawa prawna i źródła:
Ustawa – Prawo budowlane, tekst jednolity: Dz.U. z 2026 r. poz. 524 .
Główny Urząd Nadzoru Budowlanego – kontrole stanu technicznego obiektów .
Rozporządzenie MSWiA z 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów – w szczególności § 34.
